Gisteren hebben Jeanine en ik de expositie ‘De oase van Matisse’
in het Stedelijk Museum bezocht. Wat een verrukkelijke ervaring was dit weer. Het
Stedelijk heeft schilderijen van Matisse vanuit de hele wereld weten te
verkrijgen (tijdelijk geleend uiteraard) en ook van vrienden en tijdgenoten van
Matisse, zoals Picasso, Kirchner, Chagall, Sluijters, Van Dongen, Mondriaan
enz.enz.
Daardoor ontstond
een prachtig beeld van de ontwikkeling die Matisse doormaakte en de wederzijdse
beïnvloeding met zijn vrienden. In het begin schildert Matisse heel precies hoe
de dingen eruit zien, in zijn latere periode weet hij met steeds minder
middelen tot de kern door te dringen. In sommige tekeningen heeft hij maar drie
of vier lijnen nodig (geen rechte weliswaar) om een gezicht tot leven te
brengen. Meesterlijk.
We hebben gisteren een nieuw woord geleerd: Odalisken. Matisse en ook tijdgenoten schilderden exotische vrouwen, loom en verleidelijk, geïnspireerd door Arabische harems die zij hadden gezien.
Een ander opvallend thema van Matisse is muziek en dans. Prachtige voorstellingen heeft hij daarvan gemaakt.
En dan maakte hij ook nog nog ontwerpen voor gewaden, kazuifels, glas-in-lood
kerkramen, teveel om op te noemen.
Gaandeweg voegt hij nieuwe technieken aan zijn palet toe:
knipsels. Dit wordt beschouwd als het hoogtepunt van zijn werk. Misschien wel
het meest centrale werk van de hele expositie ‘De parkiet en de zeemeermin’ heeft het Stedelijk al
tientallen jaren zelf in bezit (goed voorzien door de conservator in 1967!).
Het is bijna 8m breed en meer dan 3m hoog. Matisse had dit knipselwerk voor
zichzelf gemaakt. Hiermee kon hij zich in de natuur wanen toen hij gekluisterd
aan een rolstoel niet gemakkelijk naar buiten kon.
En tenslotte mogen dan de zeewieren niet onbenoemd blijven. In allerlei vormen, kleuren, bewerkingen en betekenissen heeft hij die gebruikt. Ook in die fantastische tuin van de parkiet en de zeemeermin hierboven.
Na een kop koffie in het museumcafé vertrokken we.
Buiten hadden we nog een vurrukkeluke ervaring: we kwamen
Remco Campert tegen die broos en krom met stok voor het Stedelijk langs sjokte.
Hij herkende ons niet...
